Netwerk

30 oktober 2008 — ‘Well, let me tell you something. It is all about race!’ zei Rush Limbaugh een paar dagen geleden in zijn radiomicrofoon. Gewoonlijk ben ik het niet zo met hem eens, maar misschien heeft deze extreemrechtse radioman nu wel een punt.

Het is vijf dagen voor de verkiezingen. John McCain staat er in de peilingen niet goed voor. Obama-fans zijn zenuwachtig om een andere reden. Conservatieve bolwerken zoals de staat Virginia, en zelfs de zuidelijke staat Georgia liggen opeens binnen handbereik. ‘This is incredible,’ zei een annalist op televisie. ‘If I were the Obama campaign I would we worried: this looks too good to be true.’

Maar waarom nou die rasfactor? Amerika heeft een notoir slechte opkomst bij verkiezingen. Zwarte Amerikanen zijn bij uitstek luie stemmers. Maar niet deze keer. Uit peilingen blijkt dat een record aantal Afro-Amerikanen zich geregistreerd heeft om te stemmen.

Het enthousiasme onder zwart Amerika doet denken aan de verkiezingen van 2004, toen Karl Rove, George Bush’s sluwe strateeg, de christelijke Amerikanen en masse voor zijn baas wist te winnen.

Een vooraanstaande democraat zei mij eens: ‘Als ze eenmaal in het stemhokje staan, zal het voor de meeste zwarte Amerikanen heel moeilijk zijn niet voor Obama te kiezen.’ Ik deed die uitspraak toen af als racistisch.

Obama's zwakke plekken

Maar hoewel de Obama-campagne hard zijn best doet ‘kleur’ te verzwijgen, begint duidelijk te worden dat het politieke ontwaken van zwart Amerika weldegelijk een belangrijke factor in zijn succes vormt.

Maar dat niet alleen: Maandag werd bekend dat de politie in Tennessee twee skinheads heeft gearresteerd. Ze beweerden plannen te hebben om een aanslag op Obama te plegen.

Dit werd door de media snel afgeschilderd als randverschijnsel. Ik vind het opmerkelijk hoezeer de ‘rasfactor’ in Amerika wordt verzwegen. Het is bijna alsof je er niet over mag beginnen dat Obama zwart is.

Toch speelt ook bij blank Amerika kleur weldegelijk een rol. Een van Obama’s zwakke plekken onder het electoraat is namelijk de blanke werkende klasse. Voor veel ‘average Joe’s in Pennsylvania’ zou Obama ‘te exotisch’ zijn, zoals ze dat zo netjes uitdrukken.

Obama staat natuurlijk voor veel meer dan alleen ras. Anders zou hij, in tegenstelling tot eerdere zwarte kandidaten, niet zo ver zijn gekomen. Maar om de rasfactor te ontkennen is stom. Weggemoffeld of niet, it is about race, deze verkiezingen.

Lees meer over Emma Blijdenstein